T.C.
ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI
Yapı İşleri Genel Müdürlüğü
Sayı : 58483233-360/67311
Konu : 4708 Sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun
13 Nisan 2018
GENELGE (2018/5)
İlgi: a) 28.02.2016 tarihli ve 29638 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yapı Denetim Kuruluşları ile Laboratuvarların Faaliyetlerinin Denetlenmesi, İdari Müeyyide Uygulanması ve İdari Para Cezalarının Tahsil Edilmesinin Usûl ve Esaslarına Dair Tebliğ.
b) 05.04.2016 tarihli ve 8261 sayılı (2016/02 nolu) Genelge.
4/4/2015 tarihli ve 6645 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile 29/6/2001 tarihli ve 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunun 8 inci maddesinde değişikliğe gidilerek idari müeyyidelere ilişkin yeni bir düzenlemeye gidilmiş, bu müeyyidelere ilişkin uygulamaların nasıl yürütüleceğine ilişkin usul ve esaslar ise ilgi (a)’da kayıtlı Tebliğ ile belirlenmiştir.
Ancak zaman içerisinde uygulamada yaşanan sorunların çözümlenmesi ve uygulamada birlikteliğin sağlanabilmesi için aşağıdaki açıklamaların yapılmasına ihtiyaç doğmuştur.
1-) Yapı denetim kuruluşlarına il yapı denetim komisyonlarının teklifi üzerine Bakanlığımızca verilen yeni iş almaktan men cezaları ile ilgili Bakanlığımız aleyhine açılan davalarda, mahkemelerce komisyon kararlarında, inceleme konusu yapılarda tespit edilen aykırılıkların yapının taşıyıcı sistemini etkilediğine ilişkin değerlendirmelerde bulunulmadığı gerekçesi ile dava konusu yeni iş almaktan men cezalarının yürütmelerinin durdurulmasına karar verildiği görülmektedir.
Bu sebeple gerek teknik inceleme raporlarında gerekse de il yapı denetim komisyonu kararlarında, yapılarda tespit edilen aykırılıkların 4708 sayılı Kanunun 8 inci maddesi ve ilgi (a)’da kayıtlı Tebliğin 8 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkrası uyarınca yapının taşıyıcı sistemini etkileyip etkilemediğine ilişkin değerlendirme yapılması büyük önem arz etmektedir.
Dolayısıyla, Valiliklerce (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü) hazırlanacak olan yeni iş almaktan men cezası kararlarının yukarıda belirtilen hususlara da dikkat edilerek (EK-1)’de yer alan karar formatına uygun olarak düzenlenmesi gerekmektedir.
2-) Valiliklerce (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü) düzenlenerek Bakanlığımıza (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) gönderilen bazı il yapı denetim komisyonu kararlarında Genelge eki il yapı denetim komisyonu karar formatlarında açıkça belirtilmesine rağmen, aykırılığın gerçekleştiği tarihteki kuruluş ortaklarının karar kısmına yazılmadığı görülmektedir. 4708 sayılı Kanunun 8 inci maddesi uyarınca Bakanlığımızca kuruluş ortakları hakkında işlem tesis edilebilmesi için (EK-1) ve (EK-2)’de yer alan karar formatlarına uygun olarak sorumlu kuruluş ortakları ve bu kişilerin yapı denetim kuruluşunda ortak olduğu tarih aralıklarının komisyon kararlarına yazılması gerekmektedir.
Ayrıca ileride telafisi mümkün olmayacak hatalara sebebiyet verilmemesi ve uygulamada birlik sağlanabilmesi açısından, Valiliklerce (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü) düzenlenecek olan il yapı denetim komisyonu kararlarının Bakanlığımız (Yapı İşleri Genel Müdürlüğü) Genelgeleri ile belirlenen karar formatlarına uygun olarak hazırlanmasına hassasiyet gösterilmesi gerekmektedir.
3-) Gerek yapı denetim kuruluşlarına yeni iş almaktan men cezası, gerekse de idari para cezası verilmesine sebebiyet veren sorumlu denetim elemanlarının tespitinde Kanun ve ikincil mevzuat hükümleri göz önüne alınması, sorumluların aykırılıkların niteliğine göre ihtisas alanı dahilinde tayin edilmesi gerekmektedir.
4-) 4708 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde il ve merkez yapı denetim komisyonlarının görev ve sorumlulukları açıkça belirlenmiştir. Bu hüküm doğrultusunda Bakanlığımıza idari işlem tesis edilmek üzere gönderilen il yapı denetim komisyonu kararlarında usule ilişkin inceleme yapılmakta olup, komisyon kararlarında yer alan inceleme konusunun esasına ilişkin yapılacak olan değerlendirme, ilgili Mevzuat uyarınca il yapı denetim komisyonlarının uhdesinde bulunduğundan, bu sebeple Valiliklerce (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü) düzenlenecek olan il yapı denetim komisyonu kararlarının Kanun ve ilgili mevzuat doğrultusunda hazırlanmasına özen gösterilmesi gerekmektedir.
5-) İl Yapı Denetim Komisyonlarının Mevzuatla verilen görevlerini olası lazım gelen şekilde ifa etmelerine yönelik olarak, Valiliklerce (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü) gerekli tedbirler alınmalı, bu kapsamda, komisyon bünyesinde görev yapan personellerin seçiminde gerekli özen gösterilmeli, gerekiyorsa komisyon üyeleri değiştirilmeli, iş yükü de dikkate alınarak, komisyonların asgari olarak; büyükşehir olan illerde ayda iki kez, diğer illerde ayda bir kez toplanmalarının sağlanması gerekmektedir.
6-) İl Yapı Denetim Komisyonlarına çalışma birimi tarafından havale edilen dosyaların havale sırasına göre görüşülerek sonuca bağlanması sağlanmalıdır. Ancak, idari para cezası verilmesine ilişkin komisyon kararlarının alınması sürecinde Kabahatler Kanununun 20 nci maddesindeki nispi ve maktu para cezalarına ilişkin zamanaşımı sürelerinin göz önüne alınması gerekmektedir.
7-) İlgi (b)’de kayıtlı Genelge eki 1/3 ve 1/5 nolu komisyon kararı formatları yürürlükten kaldırılmıştır.
😎 TS, DIN, ASTM, ISRM standartlarında zaman zaman güncellemeler yapılmakta, yapılan bazı güncellemelerde standart numaralarında değişiklik olmayıp, yalnızca revizyon tarihleri değişmektedir. Deney standartlarının revizyon tarihlerinin değişmesi halinde, deney kapsam listeleri (yapı malzemesi-zemin) kalite el kitabı eki tüm deney talimatları, formlar, raporlar ve tutanaklarda standart tarihleri (gün, ay, yıl) yazılmayacak olup, sadece güncel ve ilgili standardın adı, numarası ve ilgili maddesinin yazılması gerekmektedir.
9-) Valiliklerce (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü) 4708 sayılı Yapı Denetim Hakkında Kanunun 8. maddesinin 10. fıkrası kapsamında düzenlenecek Değerlendirme Raporlarının (EK-3)’de yer alan formata uygun şekilde hazırlanması gerekmektedir.
10-) Laboratuvarın kapsam genişletme/daraltma ve/veya kısmi değerlendirme başvurusu yapması halinde, yazılı başvuru tarihini takip eden on iş günü içerisinde Valiliklerce (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü) değerlendirme heyetinin görevlendirilmesi gerekmektedir.
Uygulamaların yukarıda açıklamalar doğrultusunda gerçekleştirilmesinin sağlanması için, Genelgenin il yapı denetim komisyonunun asıl ve yedek üyelerine, Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüklerinde görev yapan ilgili personele, yapı denetim kuruluşu ve laboratuvarlara imza karşılığı tebliğ edilmesi hususlarında bilgilerinizi ve gereğini önemle rica ederim.
Mehmet ÖZHASEKİ
Bakan
EK:
1-) Yeni iş almaktan men cezası verilmesine ilişkin karar formatı. (3 sayfa)
2-) İdari para cezası verilmesine ilişkin karar formatı (2 sayfa)
3-) Laboratuvarlara ilişkin değerlendirme rapor formatı (2 sayfa)